Strona główna » Rymy i rymowanki dla dzieci

Rymy i rymowanki dla dzieci

A było to tak

A było to tak: Bociana dziobał szpak, A potem była zmiana I szpak dziobał bociana. Były trzy takie zmiany. Ile razy był szpak dziobany?

Było morze

Było morze, w morzu kołek, A na kołku był wierzchołek, Na wierzchołku siedział zając I nogami przebierając, śpiewał tak: Było morze, w morzu kołek…

Cebulka

Cebulka, cebulka, Okrągła jak kulka, Buraczka złapała, Zatańcować chciała. Buraczek, buraczek Miał czerwony fraczek, Z cebulką tańcował, Nóżek nie żałował.

Chodzi lisek

Chodzi lisek koło drogi, Cichuteńko stawia nogi, Cichuteńko się zakrada, Nic nikomu nie powiada.

Cisza na morzu

Cisza na morzu, wicher dmie, Za chwilę bałwan odezwie się, A tym bałwanem będzie ten, Co właśnie odezwie się. Cisza na morzu, bałwan śpi, Kto …czytaj wiersz

Ciuciubabka

A ta mała ciuciubabka, Czujne uszko, czujna łapka, Po omacku chodzi, Czujną łapką wodzi…

Cukier, ciasto, czekolada

Cukier, ciasto, czekolada, Mama bajkę opowiada, Jak wędrować białą dróżką, Jak wysypać śnieg z poduszki? Jak wygląda cień na ścianie, Jak smakuje śledź w śmietanie? …czytaj wiersz

Dalej dzieci

Dalej dzieci, dalej z drogi, Bo tu pędzi pociąg srogi, Leci, pędzi, ile tchu, Już przyleciał, już jest tu!

Deo riki tiki

Amse kadamse flore, Omade omade, Omadeo deo riki tiki, Deo deo riki tiki, Raz dwa trzy! Amse kadamse flore, Omade omade, Omadeo deo riki tiki, …czytaj wiersz

Deszczyk

Deszczyk kropi, słońce świeci, Baba-Jędza masło kleci. A bodaj go nie skleciła, Świnkom za płot wyrzuciła! Deszczyk pada, słońce świeci, Czarownica masło kleci, Czarownica masło …czytaj wiersz

Drepce konik

Drepce konik, drepce, Do stajenki nie chce! Żeby do Ewusi Podreptałby jeszcze!

Ecie pecie, gdzie jedziecie?

Ecie pecie, gdzie jedziecie? Ele mele, na wesele! Ecie pecie, gdzie jedziecie? Do Torunia, kupić konia, Bo w Toruniu konie tanie Za złotówkę się dostanie. …czytaj wiersz

Ele mele, zjedz morele

Ele mele – zjedz morele. Bango, bango – wcinaj mango. Pomarańcza z marakują Do zabawy się szykują. I cytryny i banany, Będzie ubaw niesłychany! Ele …czytaj wiersz

Ele mele dudki

Ele mele dudki, Gospodarz malutki, Gospodyni jeszcze mniejsza, Ale za to powabniejsza. Ele mele dudki, Gospodarz malutki, Gospodyni jeszcze mniejsza, Ale za to robotniejsza. Ele …czytaj wiersz

Ence pence

Ence pence Cztery ręce. Idzie sobie smok w sukience. Elke trelke Kartofelke. Smok się przebrał za modelkę! Cukier, lukier, Wrona z krukiem. Wiatr smokowi zwiał …czytaj wiersz

Ene due rabe

Ene due rabe, Połknął bocian żabę, A żaba Chińczyka, Co z tego wynika? Jabłko, gruszka czy pietruszka? Ene due rabe, Chińczyk goni żabę, A żaba …czytaj wiersz

Głowa, ramiona

Głowa, ramiona, Kolana, pięty, kolana, pięty. Głowa, ramiona, kolana, pięty, Oczy, uszy, buzia, nos! Rączki robią klap, klap, klap! Nóżki robią tup, tup, tup! Tutaj …czytaj wiersz

Gruszka do fartuszka

Wpadła gruszka do fartuszka, A za gruszką dwa jabłuszka, Lecz śliweczka wpaść nie chciała, Bo śliweczka niedojrzała. Wpadła gruszka do fartuszka, A za gruszką dwa …czytaj wiersz

Hackelbery

Raz, dwa, trzy, cztery, Idzie sobie Hackelbery, Za nim idzie misio Yogi, Co ma strasznie krótkie nogi, A za nimi Pixi, Dixi, Co się kapią …czytaj wiersz

Idzie pani

Idzie pani tup tup tup, Dziadek z laską stuk stuk stuk, Skacze dziecko hop hop hop, Żaba robi dłuuugi skok! Wieje wietrzyk fiu fiu fiu, …czytaj wiersz

Idzie rak nieborak

Idzie rak nieborak, Jak uszczypnie, będzie znak! Idzie rak nieborak, Raz do przodu a raz wspak. Idzie rak nieborak, Jak uszczypnie, będzie znak! Idzie rak, …czytaj wiersz

Idzie stonoga

Idzie, idzie stonoga, A tu… noga, Idzie, idzie malec, A tu… palec, Idzie, idzie koń, A tu… dłoń, Idzie, idzie krowa, A tu… głowa, Leci, …czytaj wiersz

Idzie wąż

Idzie wąż wąską dróżką, Nie porusza żadną nóżką, Poruszałby gdyby mógł, Lecz wąż przecież nie ma nóg!

Jedzie pan

Jedzie, jedzie pan, pan, Na koniku sam, sam. Za nim jedzie chłop, chłop, Na koniku hop, hop! Jedzie, jedzie ba-ba I z konika spa-da! Jedzie, …czytaj wiersz

Jawor, jawor

Jawor, jawor, Jaworowi ludzie, Co wy tu robicie? Budujemy mosty Dla pana starosty. Tysiąc koni przepuszczamy, A jednego zatrzymamy.

Kipi kasza, kipi groch

Kipi kasza, kipi groch. Lepsza kasza niż ten groch. Bo od grochu boli brzuch, A od kaszy człowiek zdrów. Kipi kasza, kipi groch. Lepsza kasza …czytaj wiersz

Klęknij na kolanko

Ole ole Janko, Klęknij na kolanko, Obejmij swe boczki, Złap się za warkoczki, Umyj się, ubierz się I wybieraj kogo chcesz. Moja Ulijanko, Klęknij na …czytaj wiersz

Kosi kosi łapci

Kosi, kosi łapci, Pojedziem do babci. Babcia da nam mączki, Upieczemy pączki. Kosi, kosi łapci, Pojedziem do babci, Babcia da nam mleczka, Dziadek cukiereczka. Kosi, …czytaj wiersz

Koziołek Matołek

Koziołek Matołek, tęga głowa, Szedł przez las do Pacanowa, Za nim Sindbad z Muminkami Podążali rowerami, A Uszatek z Kolargolem Na piechotę szli przez pole. …czytaj wiersz

Kółko graniaste

Kółko graniaste, Czworokanciaste, Kółko nam się połamało, Cztery grosze kosztowało, A my wszyscy – bęc!

Łyżka, nożyk i śliniaczek

Łyżka, nożyk i śliniaczek, Je śniadanie niemowlaczek. Na śliniaczku misie siedzą, Pewnie tez śniadanie jedzą.

Mało nas do pieczenia chleba

Mało nas, mało nas Do pieczenia chleba, Tylko nam, tylko nam Ciebie tu potrzeba! Dużo nas, dużo nas Do pieczenia chleba, Więc już nam, więc …czytaj wiersz

Mam chusteczkę haftowaną

Mam chusteczkę haftowaną Co ma cztery rogi, Kogo kocham, kogo lubię, Rzucę mu pod nogi. Tej nie kocham, tej nie lubię, Tej nie pocałuję, A …czytaj wiersz

Mam trzy latka

Mam trzy latka, trzy i pół, Sięgam głową ponad stół, Mam fartuszek z muchomorkiem, Do przedszkola chodzę z workiem. Umiem pantofelki zmieniać, Rączki myję do …czytaj wiersz

Maszerują oficery

Raz, dwa, trzy, cztery, Maszerują oficery, Ptaszek myślał, że to żołnierz, I narobił mu na kołnierz. Raz dwa trzy cztery, Maszerują oficery, A za nimi …czytaj wiersz

Micitanka

Taka mała micitanka mi się spodobała. Pióro takie duże miała, sama taka mała. Taka mała, taakie pióro, taakie pióro, taka mała, Taka mała, taakie pióro, …czytaj wiersz

My jesteśmy krasnoludki

My jesteśmy krasnoludki, Hopsa sa, hopsa sa, Pod grzybkami nasze budki, Hopsa sa, hopsa sa. Jemy mrówki, żabie łapki, Oj tak tak, oj tak tak, …czytaj wiersz

Na zielonej łące

Na zielonej łące, Raz, dwa, trzy, Skakały zające, Raz, dwa, trzy, A to była pierwsza zwrotka, Teraz będzie druga zwrotka: Na zielonej łące… Na zielonej …czytaj wiersz

Ojciec Wirgiliusz

Ojciec Wirgiliusz Uczył dzieci swoje, A miał ich wszystkich Sto dwadzieścia troje: Hejże dzieci, hejże ha! Hejże ha, hejże ha! Róbcie wszystko co i ja, …czytaj wiersz

Palec pod budkę

Palec pod budkę, Bo za minutkę Zamykam budkę. Budka zamknięta, Nie ma klienta, Klient w Warszawie Siedzi przy kawie. Palec pod budkę, Bo za minutkę …czytaj wiersz

Pałka, zapałka, dwa kije

Pałka, zapałka, dwa kije, Kto się nie schowa, ten kryje! Pałka, zapałka, dwa kije, Kto się nie schował, ten kryje! Pałka, zapałka, dwa kije, Kto …czytaj wiersz

Pan Hilary

Pan Hilary, wielki pan, Kupił sobie fortepian, Lecz nie umiał na nim grać, Zgasił światło, poszedł spać.

Pieje kogut

Pieje kogut: KUKURYKU, Wstawaj mały mój chłopczyku. Chłopczyk rano się obudził, Patrzy, ile wkoło ludzi. Dziękuję ci, koguciku, Za to twoje KUKURYKU. Pieje kogut: KUKURYKU, …czytaj wiersz

Pszczółki trzy

Bzy, bzy, bzy, Przyleciały pszczółki trzy: Maja, Gucio, Klementyna, A wypadasz ty. Bzy, bzy, bzy, Lecą sobie pszczółki trzy: Gucio, Maja, Klementynka I wypadasz ty. …czytaj wiersz

Pucu, pucu

Pucu, pucu! Chlastu, chlastu! Nie mam rączek jedenastu, Tylko mam dwie rączki małe, Do zabawy doskonałe. Pucu, pucu! Chlastu, chlastu! Nie mam rączek jedenastu, Tylko …czytaj wiersz

Siała baba mak

Siała baba mak, Nie wiedziała jak, A dziad wiedział, Nie powiedział, A to było tak… Siała baba mak. Nie wiedziała jak. Dziadek wiedział, Nie powiedział, …czytaj wiersz

Siedzi kotek koło krzaka

Siedzi kotek koło krzaka I się gapi na ślimaka. Raz, dwa, trzy, wychodź ty! Jak nie wyjdziesz, będzie draka, Kotek wtedy zje ślimaka.

Sroczka kaszkę warzyła

Tu sroczka kaszkę warzyła, Swoje dzieci karmiła: Temu dała w garnuszeczku, Temu dała w rondeleczku, Temu dała na miseczce, Temu dała na łyżeczce, A temu …czytaj wiersz

Stary niedźwiedź

Stary niedźwiedź mocno śpi, My się go boimy, Na palcach chodzimy, Jak się zbudzi to nas zje. Pierwsza godzina – niedźwiedź śpi, Druga godzina – …czytaj wiersz

Szły pchły

Szły pchły koło wody. Pchła pchłę pchła do wody. Potem pchła się popłakała, Że ją tamta pchła popchała. Szły pchły koło wody. Pchła pchłę pchła …czytaj wiersz

Tańcowały dwa Michały

Tańcowały dwa Michały, Jeden duży, drugi mały, Jak ten duży zaczął krążyć, To ten mały nie mógł zdążyć. Tańcowały dwa Michały, Jeden duży, drugi mały, …czytaj wiersz

Trumf, trumf, Misia Bela

Trumf, trumf, Misia Bela, Misia Kasia, konfacela. Misia A, Misia Be, Misia Kasia, konface. Trumf, trumf, Misia Bela, Misia Asia, konfacela. Misia A, Misia Be, …czytaj wiersz

Tu paluszek, tam paluszek

Tu paluszek, tam paluszek, Kolorowy mam fartuszek. Tu jest rączka, a tu druga, A tu oczko do mnie mruga. Tu jest buźka, tu ząbeczki, Tu …czytaj wiersz

Uciekaj myszko do dziury

Uciekaj myszko do dziury, By cię nie złapał kot bury. Bo jak cię złapie kot bury, To cię obedrze ze skóry.

W pokoiku na stoliku

W pokoiku na stoliku Stało mleczko i jajeczko. Przyszedł kotek, wypił mleczko, A ogonkiem stłukł jajeczko. Przyszła pani, kotka zbiła, A skorupki wyrzuciła. W pokoiku …czytaj wiersz

Wlazł kotek na płotek

Wlazł kotek na płotek i mruga. Piękna to piosenka, niedługa. Niedługa, nie krótka, lecz w sam raz, Zaśpiewaj, koteczku, jeszcze raz.

Zajączki

Zajączki, zajączki, zajączki Skakały przez pola i łączki, Stanęły pod lasem i patrzą Jak dzieci się bawią i skaczą. A dzieci podały im rączki I …czytaj wiersz

Co to jest rym?

Rym to powtórzenie tych samych lub podobnych głosek w przewidzianych z góry, a przynajmniej wyczuwalnych miejscach tekstu. W starożytności rymy występowały w prozie, nie w wierszu.

Literatury czasów późniejszych skojarzyły rym z wierszem (rym jako synonim tekstu poetyckiego, poezji, nazywanej też rymotwórstwem) i nadały rymowi nowe właściwości. Jeśli rym w prozie jest tylko rozpoznawany (jest przypomnieniem elementu), to w wierszu rym bywa także oczekiwany (antycypowany).

Przeważnie rymują się końcowe części wyrazów i jest to rym zewnętrzny, w odróżnieniu od rymu wewnętrznego, gdzie powtarzają się te sa-me lub podobne głoski w tym samym wersie albo pomiędzy nie końcowymi wyrazami różnych wersów. Stosunkowo rzadko rymują się całe wyrazy lub wyraz razem z cząstką wyrazu poprzedzającego, albo nie końcowej części wyrazu (rymy łamane).

Rymy - jakie są rodzaje?

W językach z niefinalnym akcentem wyrazowym (polskim, rosyjskim, angielskim itd., ale nie francuskim) podstawowy podział rymów wiąże się z miejscem akcentu w rymujących się wyrazach.

  • Rym paroksytoniczny, zwany rymem żeńskim, to powtórzenie głosek poczynając od akcentowanej samogłoski przedostatniej sylaby wyrazu. W języku polskim jest to najczęstsza postać rymów
  • Rym oksytoniczny, zwany rymem męskim, jest powtórzeniem głosek wyrazu monosylabowego, poczynając od akcentowanej samogłoski (np. śpiew - krew, tu rym może być też powtórzeniem jednej głoski, np. ...dmą / ...skrą).
  • Rym proparoksytoniczny, albo daktyliczny, łączy w analogiczny sposób wyrazy akcentowane na trzeciej sylabie od końca. Odróżnienie rymu męskiego i rymu żeńskiego w innych językach wiąże się z odmiennymi cechami.

 

Pozostałe rodzaje rymów

Tradycyjną normą rymu jest powtórzenie wszystkich głosek od akcentowanej samogłoski do końca wyrazu, czyli rym dokładny, inaczej rym pełny lub rym ścisły. Jeśli ponadto powtarzają się i inne głoski, jest to rym głęboki (np. wrzaski - brzask).

W zależności od liczby głosek objętych rymem dokładnym można mówić o rymie bogatym lub rymie ubogim. Rym głęboki jest odczuwany zawsze jako rym bogaty. Rymy niedokładne, albo przybliżone, to rozmaite odstępstwa od normy rymów.

Poprzestawanie na współbrzmieniu samogłosek (w rymie żeńskim) to asonans (np. plama - trawa, powróz - gotów), na współbrzmieniu spółgłosek - konsonans (np. warg - wróg). Nie mają osobnej nazwy te rymy przybliżone, w których zmienia się kolejność głosek lub w których pozostaje niepełne powtórzenie nieokreślonych z góry głosek.

Jakie wyrazy mogą się rymować?

Rymować mogą się wyrazy o tej samej, wyrażonej końcówką, funkcji gramatycznej, albo wyrazy o różnych funkcjach gramatycznych.

W pierwszym wypadku jest to rym gramatyczny, oparty na identyczności gramatycznych końcówek wyrazów (np. wozami - drągami), w którym na tle tożsamości funkcji gramatycznych mogą być uwypuklone stosunki znaczeniowe rymujących się wyrazów.

Drugi to rym niegramatyczny, zdaje się w nim przeważać funkcja brzmieniowa (np. drogę - mogę).

Układy rymów

Elementarne układy rymów to rymy sąsiadujące lub rymy parzyste, kiedy rymują się kolejne wersy; rymy przeplatane lub rymy krzyżowe, kiedy rymują się ze sobą wers n i wers n + 2 (i n + 1 z n + 3); rymy obejmujące lub rymy okalające (rymują się wersy n i n + 3, obejmując parę wersów zrymowanych parzyście).

Układ rymów bywa wyznacznikiem konstrukcji - strofy. W konstrukcji wiersza istotny może być również układ typów rymów, a więc regularne kombinacje rymów żeńskich i męskich, rymów gramatycznych i niegramatycznych.

Sztuka rymowania

Sztuka rymowania może być podporządkowana rozmaitym kryteriom. Nawet pogardzany rym częstochowski (banalny, oklepany o najprostszej postaci i układzie) bywa celowym środkiem stylistycznym. W dziejach sztuki rymowania działały dwie wielkie tendencje:

1. z jednej strony — do uwypuklania za pomocą rymów głównych motywów utworu, starania się o to, by na końcach wersów były ważne, uwydatniające znaczenie wyrazy,

2. z drugiej zaś — do wykorzystania głównie brzmieniowo-konstrukcyjnej funkcji rymu, z zatarciem znaczeniowej funkcji rymu.

Łączenie obu tych tendencji daje bardzo różne efekty stylistyczne i znaczeniowe.